Op vrijdag 23 maart is Blizzards-gitarist Erwin Java te gast in het C+B-museum. Hij zal daar het een en ander vertellen over zijn tijd bij de Muskee Gang en Cuby & the Blizzards, met het accent op zijn activiteiten als sologitarist en de specifieke Cuby-blues. Zijn aanwezigheid vormde een mooie aanleiding om met hem te praten over zijn herinneringen aan 25 jaar C+B en Harry Muskee.

xErwinJava11Met geen enkele andere muzikant werkte Harry Muskee zo lang samen. Vijfentwintig jaar toerde en speelde Erwin Java met en bij de Muskee Gang en, vanaf 1996, de heropgerichte Cuby & the Blizzards. Bijna zijn halve leven. Vele tienduizenden kilometers zaten Harry en Erwin samen in de auto, genoeg om enkele keren de wereld rond te reizen. 'Broers' werden ze van elkaar, ondanks het leeftijdsverschil. Erwin Java gaf met zijn gitaarspel en uitstraling tevens een eigen gezicht aan C+B.
Na de dood van Harry kende Java een lastig half jaar. "Ik moest door een rouwperiode heen." Maar sinds kort is hij er weer, vol energie, aspiraties en met een nieuwe band, King of the World.

Voor Erwins levensverhaal gaan we terug naar de beginjaren vijftig. Toen kwam vader Java als ex-KNIL-militair met z’n gezin uit Indonesiё naar Nederland. Vijf jaar was hij gelegerd in de buurt van Harderwijk, tot zijn overplaatsing naar de Johan Willem Friso Kazerne in Assen in 1956. Daar werd op 18 juli in de Albardastraat Erwin Raymond Java geboren. Hij was een nakomertje. Zijn oudste broer André (inmiddels overleden) was van 1939, broer René ('Doppie') zag het jaar daarop het levenslicht. Nog wat later kwamen zus Hedy en broer Jeffrey. André en René waren fanatieke sporters, evenals Harry Muskee. Voetbal en volleybal hadden hun voorkeur.  
"Mijn broers volleybalden vaak met andere Indische jongens op een veldje bij de Troelstralaan," vertelt Erwin. "Harry fietste wel eens langs en deed dan mee. Zo raakte hij bevriend met mijn broers, via de sport dus."
Harry kwam ook bij de Java’s thuis en leerde het gezin goed kennen. Erwin was toen een dreumes van twee, drie jaar en zat wel eens bij Muskee op schoot. "Dat kan ik me niet meer herinneren, maar dat wist Harry me veel later weer te vertellen."

Mede door het leeftijdsverschil kruisten Erwins en Harry’s wegen elkaar in de pakweg 30 jaar daarna niet of nauwelijks. "De Blizzards gingen bij ons thuis regelmatig over de tong. Mijn broers volgden de verrichtingen van C+B wel enigszins, vooral vanwege Harry natuurlijk. Hij werd door mijn broers 'Skets' genoemd en dat is altijd zo gebleven. Mijn eerste duidelijke herinnering aan C+B is dat wij een keer van vakantie uit Spanje terugkwamen. Ik was een jaar of tien en lag achterin de auto. Rond middernacht passeerden we verkeersplein Oudenrijn. Opeens riep mijn vader: Dat is de bus van die band van Skets. Ik keek uit het raam en zag inderdaad zo’n gelige Harmanni-bus rijden. Ik had toen eigenlijk nog niks met muziek, maar dat leek me wel wat, een stel van die vrije jongens die in een band speelden en in zo’n bus toerden."

Gitaarles
Toen Java dertien werd begon hij met gitaarles. Op zijn zestiende kreeg hij een Fender Stratocaster van zijn ouders, die van een buurjongen was gekocht. Hij volgde het gymnasium aan het Nassau-college in Assen en startte een studie Nederlandse Taal en Letteren in Groningen, overigens zonder deze af te ronden. Wel kwam hij daarmee hij in het Groningse muziekwereldje terecht, "toch wel mijn eerste muzikale roots."
Zijn grote voorbeeld was de vroege Eric Clapton van The Cream en The Bluesbreakers. "Mijn broers hadden ook platen van de Stones en oude blues van Hooker en BB, Freddie en Albert King. Daar ben ik toch wel stevig door beïnvloed. Eén van de mooiste concerten die ik heb gezien was Freddie King in 1972 in de Kolk in Assen."

xErwinJava6Op 22-jarige leeftijd werd Erwin professioneel muzikant. Hij viel op in de band White Honey, met zangeres Hanneke Kappen. Hij speelde er tot 1980 en werd vervolgens door Herman Brood gevraagd voor de Wild Romance. Minder dan een jaar was hij verbonden aan deze band. "Een mooie tijd en voor mij een heel leerzame periode. Ook wel hectisch. Als we
’s middags een nieuw nummer grofweg hadden ingestudeerd, dan werd het die avond al meteen gespeeld!"

Vervolgens was Erwin te vinden in groepen als Second Skin, Dutch Concert en AA & the Doctors. "Heel andere muziek dan de blues. Rock was toen helemaal in en ook die Nederlandstalige muziek van Doe Maar en zo. Ik was in die tijd ook totaal niet met Muskee bezig. Ik wist wel dat hij nog actief was, maar ja, the Blizzards, dat was voor mij eigenlijk vergane glorie, jaren zestig spul zeg maar."

Muskee Gang
In 1986 werd hij echter benaderd door Gino Jansen, op dat moment bassist van de Muskee Gang. Allerlei interne strubbelingen waren er de oorzaak van dat Eelco Gelling (die inmiddels na lange tijd weer door Harry Muskee in de armen was gesloten) en slaggitarist Melle Kleinsma tijdens de opnamen van de elpee Rimshots in the Dark uit de groep werden gezet. Gino Jansen suggereerde om Erwin Java de plaat af te laten maken, waarmee Harry Muskee instemde. "Ik was aangenaam verrast toen ze contact opnamen. De bedoeling was dat ik alleen wat gitaarpartijen zou inspelen. Ik geloof dat ik een track of vijf heb gedaan. Die LP is zeker geen meesterwerk, maar kon in ieder geval worden uitgebracht. Ondertussen zat de Muskee Gang zonder gitaristen en er stonden nog wat optredens open. Aan mij werd gevraagd of ik een paar weken wilde blijven om die concerten te doen. Het klikte wel goed tussen ons. De Muskee Gang kon mij werk bieden en al snel werd ik hun vaste gitarist."
In datzelfde jaar (1986) ging Erwin naar het conservatorium. Vijf jaar combineerde hij het spelen bij Muskee met een studie docerend musicus lichte muziek, waarvoor hij probleemloos slaagde.  

xErwinJava10Erwin Java kwam bij de Muskee Gang in een periode dat Harry niets meer te maken wilde hebben met zijn Cuby-verleden. "Hij wilde ook geen Blizzards-nummers meer spelen. Los van allerlei persoonlijke ervaringen was hij misschien ook bang dat het teruggrijpen naar dat oude repertoire als een herhaling van zetten zou worden gezien. Wij, de andere bandleden, praatten wel eens op hem in om weer een paar van die bekende nummers te doen, ook omdat de fans daarom vroegen. Appleknockers Flophouse of Too Blind To See bijvoorbeeld, dat ik 25 jaar met veel plezier heb gespeeld. Dat was altijd een prijsnummer. Harry gaf uiteindelijk toch toe, maar dan moesten die nummers wel een ander arrangement hebben en zo."

Ook in de latere periode van de C+B 2 hanteerde de groep een min of meer vaste setlist waarin relatief weinig wijzigingen voorkwamen. "Harry koos de nummers die we speelden en hij was daar vrij behoudend in. Hij had een duidelijke opvatting over wat live gewenst was en wat het publiek wel of niet wilde horen en daar paste eigenlijk maar een beperkt aantal nummers in. Het heeft ook lang geduurd voordat Somebody Will Know Someday weer werd gespeeld. Om dat te zingen moest Harry het gevoel en de emoties hebben die hij had toen hij dat nummer schreef en dat lukte niet altijd. Window Of My Eyes is ook zo’n voorbeeld."       

Bij de Muskee Gang was Harry verreweg het oudste bandlid. "Voor hem ben ik lang die kleine jongen gebleven die op zijn schoot heeft gezeten. En ik heb best tijd nodig gehad om me naar hem als muzikant te bewijzen en waardering te krijgen. Voor hem kwam ik immers net kijken. Kan dat jochie wel spelen, weet je wel? Op een gegeven moment kon hij niet meer om me heen. Ik had natuurlijk vóór Muskee al een aardige staat van dienst opgebouwd. Toen tien jaar later C+B nieuw leven werd ingeblazen, was dat geen enkel punt meer, integendeel zelfs."

Ondergewaardeerd
Erwin Java is stellig van mening dat het tijdperk van de Muskee Gang erg ondergewaardeerd is. "Juist die band heeft tien jaar bestaan, min of meer in vaste bezetting. Zonder die basis was er geen draagvlak geweest voor de hereniging van C+B in 1996. We hebben zelfs nog een hitje gehad (Brother Booze), maar omdat het voor Harry persoonlijk een lastige periode was, wordt die band eigenlijk behoorlijk doodgezwegen. Dat vind ik absoluut onterecht en ook een beetje geschiedvervalsing. Vooral iemand als Gino Jansen heeft in die tijd veel voor Harry gedaan. Hem opgevangen bijvoorbeeld als hij het moeilijk had."   

xErwinJava7Tien jaar Muskee Gang betekende tevens een overgangsperiode, waarin ook andere muziek werd uitgeprobeerd. Harry hield natuurlijk zielsveel van de blues, maar wilde wel degelijk vernieuwen. Erwin Java: "Je moet niet blijven proberen om Hooker na te doen. Ten eerste lukt dat niet, ten tweede is er daar al één van, zei hij vaak. Dat vond ik het ook het aantrekkelijke van het spelen bij Harry, dat er toch ruimte was om andere dingen te doen. Natuurlijk bleven er altijd lieden die vonden dat we alleen maar blues moesten spelen. De bluespolitie noemden we ze wel. Een lange fluitsolo van bandlid Roy Kuschel bijvoorbeeld was not done, maar daar hadden we lak aan. We hebben in die periode ook veel jongeren bereikt. Dat publiek, samen met de oude fans, vormde ons draagvlak voor de tweede C+B. Dat merkte je ook in de zaal. Als die jongeren er niet waren geweest, hadden we het denk ik niet zo lang volgehouden."

Harry Muskee stond van oudsher bekend om zijn onvoorspelbare gedrag, zijn streken en zijn stemmingen. Musnukken werden ze wel genoemd. Erwin kan daarover mee praten. "Harry was een man met het hart op de goede plaats, maar ik heb met hem zeker the bitter and the sweet beleefd. Er ontstaan altijd wel onderlinge irritaties, zeker tijdens toernees of opnames, dat is inherent aan het bandleven. Je zit wekenlang bovenop elkaars lip. Ik begreep Harry’s keuzes ook niet altijd, maar hij voelde zich wel verantwoordelijk voor alles. Dat is toch een juk op je schouders. Harry had natuurlijk veel ervaring en was altijd op zijn hoede, zeker met onbekenden, want die moesten vaak wat van hem. Wat dat betreft had hij meer met dieren dan met mensen. Dieren verneuken je niet en met mensen weet je het maar nooit, was zijn opvatting."

Ook Erwin zat regelmatig tegenover Harry om dingen uit te praten. "Die confrontaties ging ik niet uit de weg. Eén keer heb ik bijna de band verlaten. We zaten op Kreta en er was onduidelijkheid over één of andere deal. Ik wil dit opgelost hebben, anders pak ik het vliegtuig terug naar Nederland, waarschuwde ik hem. Natuurlijk kwam die uitleg er, niks aan de hand. Hij had daar toch wel respect voor, want in feite was hij afkerig van ruzies. Die ontliep hij liever en misschien is dat ook wel mede de oorzaak geweest van diverse onuitgesproken conflicten. Harry was een beetje dubbel in dat dwarsliggen en die eenzaamheid. Aan de ene kant zocht hij het zelf op en zonderde hij zich bewust af, maar aan de andere kant vond hij harmonie en een hechte (familie)band toch ook heel mooi. Daarom hield hij zo van dat close Indische familieleven van ons."

xErwinJava9

Lees ook deel 2 van dit interview met Erwin Java.


Artikel: Koert Broersma - webredactie@cubymuseumgrolloo.nl"

Naar boven